| YAPAY ZEKA MÜHENDİSLİĞİ | |||||
| Lisans | TYYÇ: 6. Düzey | QF-EHEA: 1. Düzey | EQF-LLL: 6. Düzey | ||
| Ders Kodu | Ders Adı | Yarıyıl | Teorik | Pratik | Kredi | AKTS |
| SOC4091 | Sosyoloji Okumaları | Bahar |
3 | 0 | 3 | 5 |
| Bu katalog bilgi amaçlıdır, dersin açılma durumu, ilgili bölüm tarafından yarıyıl başında belirlenir. |
| Öğretim Dili: | English |
| Dersin Türü: | Non-Departmental Elective |
| Dersin Seviyesi: | LİSANS |
| Dersin Veriliş Şekli: | Yüz yüze |
| Dersin Koordinatörü: | Doç. Dr. AYŞEGÜL AKDEMİR |
| Opsiyonel Program Bileşenleri: | "." |
| Dersin Amacı: | Bu orta-ileri düzey sosyoloji dersi olan “Sosyolojide Okumalar: Postkolonyal/ Dekolonyal Sosyolojiler”, bireysel öznelelikler ile çok katmanlı, yapısal sosyokültürel faktörler arasındaki karmaşık etkileşimi, post/koloniyal teori bağlamında keşfetmeyi amaçlamaktadır. Öğrenciler, W.E.B. Du Bois, Sigmund Freud, Frantz Fanon, Edward Said, Homi K. Bhabha, Stuart Hall, Paul Gilroy, Lila Abu-Lughod, Gayatri Spivak ve Trint T. Minh-ha gibi etkili düşünürlerin önemli eserleriyle eleştirel bir şekilde etkileşimde bulunacaklardır. Bu düşünürlerin fikirlerinin, sömürge ve postkolonyal varoluşun psikolojik ve sosyopolitik boyutlarını nasıl aydınlattığını inceleyecekler; aynı zamanda, çift bilinç, hibritlik ve kültürel hegemonya gibi postkolonyaliteye dair ana sosyolojik kavramları daha derinlemesine anlamak için fırsat bulacaklardır. Öğrenciler, bu teorilerin güncel sosyal sorunlarla olan ilişkisini değerlendirmek için analitik beceriler geliştirirken, bu teorik çerçeveleri, günümüz küresel toplumlarındaki sömürge miraslarının devam eden sonuçlarını gösteren vaka çalışmalarıyla uygulamaya teşvik edilecektir. |
|
Bu dersi başarıyla tamamlayabilen öğrenciler; 1. Hibridlik, diğerlik, kültürel hegemonya ve çift bilinç gibi temel postkolonyal kavramları anlamak ve bunları çeşitli çağdaş sosyal olgulara uygulamak. 2. Postkolonyal sosyolojik teorik çerçeveleri kullanarak, sömürge miraslarının günümüz küresel yapıları ve kimlikleri üzerindeki etkisini eleştirel bir şekilde değerlendirmek. 3. Postkolonyal düşünürlerden farklı teorik sosyolojik perspektifleri sentezleyebilme yeteneğini göstermek ve bunları gerçek dünya bağlamlarına ve çağdaş küresel sorunlara uygulamak. 4. Freud ve Fanon gibi figürlerden psikososyal içgörüleri uygulayarak, sömürge deneyiminin postkolonyal toplumlardaki psikolojik ve sosyolojik dinamikleri nasıl şekillendirdiğini analiz etmek. 5. Postkolonyal çerçevelerin kimlik, göç ve küresel eşitsizlikle ilgili devam eden mücadeleleri nasıl aydınlatabileceğini örnekleyen vaka çalışmalarını eleştirel bir şekilde değerlendirmek. 6. Postkolonyal kimliklerin oluşumunda ırk, sınıf ve cinsiyetin kesişimini analiz etmek ve bu kimlik eksenlerinin sosyal ve siyasi yapıları nasıl şekillendirdiğini anlamak. 7. Sömürgecilik ve postkolonyaliteye yönelik feminist ve kesişimsel eleştirileri anlamak ve eleştirel bir şekilde değerlendirmek, cinsiyet ve cinselliğin sömürge tarihleri tarafından nasıl etkilendiğine odaklanmak. 8. Bireysel anlatıların daha büyük sosyal ve tarihsel olgularla nasıl bağlantılı olduğunu tanımak için postkolonyal edebiyatla etkileşimde bulunmak. 9. Postkolonyal teoriyi çağdaş olaylarla bağlayabilme yeteneğini göstermek, sömürge tarihleri tarafından şekillenen devam eden küresel eşitsizlikleri ve güç dinamiklerini tanımlamak. |
| Bu ders, postkolonyal/dekolonyal sosyolojilere odaklanmaktadır. Postkolonyal ve dekolonyal sosyolojilerin kapsamlı bir incelemesini sunarak, alanı şekillendiren temel düşünürler ve temalarla etkileşimde bulunmaktadır. Sosyolojiyi dekolonize etme konusundaki temel tartışmalarla başlayarak, öğrenciler W.E.B. Du Bois, Sigmund Freud, Frantz Fanon ve Edward Said gibi akademisyenlerin eserlerini inceleyerek kolonizasyonun psikolojik ve sosyopolitik boyutlarını anlamaya çalışmaktadırlar. Ders, ikili bilinç, melezlik ve kültürel hegemonya gibi temel postkolonyal kavramlara odaklanmakta ve bu fikirleri çağdaş sosyal sorunlara uygulamaktadır. Feminist ve kesişimsel eleştiriler, cinsiyet, ırk ve cinselliğin koloniyal tarihlerle nasıl iç içe geçtiğini incelemede kritik bir rol oynamaktadır. Dersin öğretim yöntemleri klasik öğrenme yöntemlerinin yanı sıra Saha Çalışması, Grup Çalışması, Okuma, Örnek Olay İnceleme, Teknoloji Destekli Öğrenme, Tartışma Şeklindedir. |
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
| 1) | Ders Gereksinimlerine Giriş (Ders İçeriği Tanıtımı) | C. W. Mills, Excerpts from The Sociological Imagination R. Connell (2018). “Decolonizing Sociology”. Pp. 399-407 (7) |
| 2) | Postkolonyal Sosyolojinin Temel Boyutları | J. Go (2016). “For a Postcolonial Sociology”. Pp. 25-55 (30). S. Seidman (2016). The Colonial Unconscious of Classical Sociology. Pp. 35-54 (20). |
| 3) | Du Bois'un İkili Bilinç Kavramı ve Dekolonyal Çalışmalardaki Önemi | W. E. B. Du Bois, Excerpts from The Souls of Black Folk (1903). M. F. Weiner (2018). “Decolonial Sociology: W.E.B. Du Bois’s Foundational Theoretical and Methodological Contributions”. Pp. 16 (15). |
| 4) | Freud'un Psikanalizinin Sömürgeci Özneliklerle İlişkisini Anlamak | S. Freud (1917). “Lecture I”. Introductory Lectures on Psychoanalysis. Pp. 39-49 (11). S. Freud. (1917). “Lectures XVII & XVIII”. Introductory Lectures on Psychoanalysis. Pp. 296-326 (31). |
| 5) | Freud'un İnsan Psikolojisini Sömürgeci Baskı ve Arzular Bağlamında Analizi | S. Freud (1917). “Lectures XIX & XX”. Introductory Lectures on Psychoanalysis. Pp. 327-361 (35). S. Freud (1917). “Lecture XXI”. Introductory Lectures on Psychoanalysis. Pp. 362-382 (21). |
| 6) | Frantz Fanon’un Sömürgeciliğin Kimlik Üzerindeki Etkisine Dair Psikolojik Analizinin Keşfi | F. Fanon (1952). “Introduction”. Black Skin, White Masks. Pp: xi-xviii (8). F. Fanon. “Chapter 1 & Chapter 2”. Black Skin, White Masks. Pp: 1-44 (44). |
| 7) | Fanon’un Sömürgeci İktidar Dinamikleri ve Psikolojik Travma Üzerine Eleştirisi | F. Fanon (1952). “Chapter 3”. Black Skin, White Masks. Pp. 45-63 (18). F. Fanon (1952). “Chapter 5 & Chapter 6”. Black Skin, White Masks. Pp: 82-122 (37) |
| 8) | Vize Sınavı (Sınıfta gerçekleşecektir.) | Sınav |
| 9) | Edward Said'in Batı'nın Doğu Tasvirlerine ve 'Öteki' Kavramına Yönelik Eleştirisi | E. Said, E. (1978). “Introduction” & “Knowing the Oriental” & “Crisis” Orientalism: Western Conceptions of the Orient. Pp. 1-28; 31-49; 92-110 (73). |
| 10) | Césaire'in Sömürgecilik Söylemi ve Stuart Hall'un Postkolonyalite Üzerine Düşüncelerinin İncelenmesi | Césaire (1950). Selected Parts from Discourse on Colonialism. Pp. 31-64 S. Hall (1996). “When Was ‘The Post-Colonial’? Thinking at The Limit.”. The Postcolonial Question: Common skies, Divided Horizons. Pp. 242-260 (18) |
| 11) | Hibridite, Irk ve Modern Küresel Yapılardaki Sömürgecilik Mirasının Sürekliliği | P. Gilroy (2003). “Race is Ordinary: Britain’s Post-Colonial Melancholia”. Pp. 31-46 (15) A. Quijano (2007). “Coloniality and Modernity/Rationality” Cultural Studies 21. Pp. 168-178. (10) |
| 12) | Postkolonyal Teori Üzerine Feminist Perspektifler | K. Appiah, “The Postcolonial and the Postmodern”. The Post-Colonial Studies Reader. Pp. 119-124. T. T. Minh-Ha (1989). “Writing Postcoloniality and Feminism”. The Post-Colonial Studies Reader. Pp. 264-268. (4) C. T. Mohanty (1984). “Under Western Eyes: Feminist Scholarship and Colonial Discourses”. Boundary. Pp. 333-358 (26) |
| 13) | Cinsiyet, Cinsellik ve Kolonyal Sistem | M. Lugones (2007). “Heterosexualism and the Colonial/Modern Gender System”. Hypatia. Pp. 186-209 (23). A. Stoler (1997). “Carnal Knowledge and Imperial Power”. The Gender/ Sexuality Reader. Pp. 13-36 |
| 14) | Subaltern Siyaseti ve Kültürel Görecelik | G. C. Spivak (2003). “Can the Subaltern Speak?” Die Philosophin. Pp. 42-58 (16) L. Abu-Lughod (2002) “Do Muslim Women Really Need Saving? Anthropological Reflections on Cultural Relativism and its Others.” American Anthropologist. Pp. 783-790 (7) |
| Ders Notları / Kitaplar: | Dersin eğitmeni tarafından ItsLearning platformunda, özenle seçilmiş makaleler, kitap bölümleri ve kaynaklardan alıntılar içeren kişisel olarak küratörlüğü yapılmış bir ders paketi sağlanacaktır. *Her hafta, öğrencilerin en az iki orijinal teorik ve/veya ampirik makale/bölüm okuması gerekecektir. Tüm materyaller ItsLearning'e yüklenecektir. Öğrenciler, derse gelmeden önce haftalık olarak verilen bölüm ve makaleleri okumakla yükümlüdür! A personally curated course pack of various selected articles, book chapters, and excerpts from selected resources will be provided by the instructor on ItsLearning. *Each week, students will be required to read at least two original theoretical and/or empirical articles/chapters. All material will be uploaded to itslearning. Students are obliged to read the weekly assigned chapter and papers before coming to class! |
| Diğer Kaynaklar: | Diğer gerekli okumalar Itslearning üzerinden öğrencilerle paylaşılacaktır. Herhangi bir materyale erişimde sorun yaşarsanız, lütfen dersin öğretim görevlisi ile iletişime geçin. Other required readings will be uploaded to students via Itslearning. If you cannot access any material, please contact the instructor of the course. |
| Yarıyıl İçi Çalışmaları | Aktivite Sayısı | Katkı Payı |
| Devam | 1 | % 10 |
| Küçük Sınavlar | 2 | % 20 |
| Ara Sınavlar | 1 | % 30 |
| Final | 1 | % 40 |
| Toplam | % 100 | |
| YARIYIL İÇİ ÇALIŞMALARININ BAŞARI NOTU KATKISI | % 60 | |
| YARIYIL SONU ÇALIŞMALARININ BAŞARI NOTUNA KATKISI | % 40 | |
| Toplam | % 100 | |
| Aktiviteler | Aktivite Sayısı | Süre (Saat) | İş Yükü |
| Ders Saati | 14 | 3 | 42 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışması | 14 | 5 | 70 |
| Ara Sınavlar | 2 | 4 | 8 |
| Final | 1 | 2 | 2 |
| Toplam İş Yükü | 122 | ||
| Etkisi Yok | 1 En Düşük | 2 Düşük | 3 Orta | 4 Yüksek | 5 En Yüksek |
| Dersin Program Kazanımlarına Etkisi | Katkı Payı | |
| 1) | Matematik, Fen Bilimleri ve Yapay Zeka Mühendisliği disiplinine özgü konularda yeterli bilgi birikimi; bu alandaki kuramsal ve uygulamalı bilgileri, karmaşık mühendislik problemlerinde kullanabilir. | |
| 2) | Karmaşık Yapay Zeka sistemleri, platformları, süreçleri, cihazları veya ürünleri gerçekçi kısıtlar ve koşullar altında, belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde tasarlar ve bu amaçla modern tasarım yöntemlerini uygular. | |
| 3) | Karmaşık Yapay Zeka Mühendisliği problemlerini saptama, tanımlama, formüle etme ve çözme becerisi; bu amaçla uygun analiz ve modelleme yöntemlerini seçer ve uygular. | |
| 4) | Yapay Zeka Mühendisliği uygulamalarında karşılaşılan karmaşık problemlerin analizi ve çözümü için gerekli olan modern teknik ve araçları geliştirir, seçer ve kullanır; bilişim teknolojilerini etkin bir şekilde kullanır. | |
| 5) | Karmaşık Yapay Zeka Mühendisliği problemlerinin veya araştırma konularının incelenmesi için sayısal veya fiziksel deney tasarlar ve yapar, veri toplar, sonuçları analiz eder ve yorumlar. | |
| 6) | İngilizce ve Türkçe (eğer Türk vatandaşı ise) sözlü ve yazılı etkin iletişim kurma becerisi; alanındaki yenilikleri takip edebilecek düzeyde İngilizce dil bilgisi (Avrupa Dil Portföyü B1 genel düzeyi) kazanır; etkin rapor yazma ve yazılı raporları anlama, tasarım ve üretim raporları hazırlayabilme, etkin sunum yapabilme, açık ve anlaşılır talimat verme ve alma becerisi kazanır. | |
| 7) | Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği bilinci; bilgiye erişebilme, bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme ve kendini sürekli yenileme becerilerine sahip olur. | |
| 8) | Etik ilkelerine uygun davranır, mesleki ve etik sorumluluk bilinci sahibidir; Yapay Zeka Mühendisliği uygulamalarında kullanılan standartlar hakkında bilgilidir. | 3 |
| 9) | Proje yönetimi, risk yönetimi ve değişiklik yönetimi gibi, iş hayatındaki uygulamalar hakkında bilgi; girişimcilik, yenilikçilik hakkında farkındalık; sürdürülebilir kalkınma hakkında bilgi edinir. | |
| 10) | Yapay Zeka Mühendisliği uygulamalarının evrensel ve toplumsal boyutlarda sağlık, çevre ve güvenlik üzerindeki etkileri ve çağın mühendislik alanına yansıyan sorunları hakkında bilgi sahibidir; Yapay Zeka Mühendisliği çözümlerinin hukuksal sonuçlarının farkındadır. | 4 |
| 11) | Yapay Zeka Mühendisliğini ilgilendiren problemlerde bireysel ve ilgili çok disiplinli takımlarda etkin biçimde çalışır. |